Article

روز دانشجوبه مناسبت ۱۶ آذر ماه، روز دانشجو، شیرین عبادی برندۀ صلح نوبل و سه گروه حقوق بشریِ شورای دفاع از حق تحصیل، عفو بین‌الملل و عدالت برای ایران در کنار یکدیگر و هم‌صدا با هم از مسئولان ایران می‌خواهند تا فوراً و بدون قید و شرط همۀ زندانیان سیاسی و عقیدتی شامل دانشجویان زندانی را که تنها برای بیان مسالمت آمیز عقاید و وجدانیات‌شان به زندان افتاده‌اند آزاد کنند.
این سازمان‌ها از مسئولان می‌خواهند تا به آزادی بیان و تشکل‌یابی دانشجویان احترام گذاشته و به پایمال کردن این حقوق خاتمه دهند.
 شورای دفاع از حق تحصیل، عفو بین‌الملل،   عدالت برای ایران  و شیرین عبادی در بیانیه ای خطاب به مسئولان ایران گفته‌اند که به سرکوب دانشجویان پایان دهید و دانشجویانی را که به خاطر فعالیت‌های مسالمت‌آمیز زندانی شده‌اند آزاد کنید.
از مقامات ایران خواسته می‌شود تا تمام سیاست‌ها و برخوردهای محدودکنندۀ دسترسی افراد به آموزش عالی را مورد تجدید نظر قرار دهند تا هر کسی بر اساس ظرفیت‌ها و توانایی‌هایش و بدون هر گونه تبعیض جنسی، مذهبی یا سیاسی، به طور برابر به آموزش عالی دسترسی داشته باشد.
محدودیت دسترسی به آموزش بر پایۀ قومیت، جنس، اعتقادات و باورهای مذهبی، نقض حقوق بشر است: نقض حق آموزش و عدم تبعیض، آزادی بیان، تشکل‌یابی و فعالیت انجمنی صلح‌آمیز است.
ایران به عنوان یک کشور عضو پیمان بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR)، نه تنها حقوق آزادی بیان و آزادی انجمن را نباید محدود کند بلکه باید آن‌ها را تضمین کند. همچنین ایران به عنوان یک کشور عضو پیمان بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی (ICESCR) لازم است که به حق تمام ایرانیان در دسترسیِ بدون تبعیض به آموزش عالی احترام بگذارد. (مواد ۲ )۲ و ۱۳ (۲) (C).
وضعیت دانشجویان ایران در آستانۀ شانزدهم آذرماه
در حالی که هزاران دانشجو در دانشگاه‌های سراسر کشور روز دانشجو را گرامی می‌دارند، ده‌ها دانشجو ۱۶ آذر را پشت میله‌های زندان می‌گذرانند چون از حقوق خود یعنی آزادی بیان و انجمن استفاده کرده‌اند و بسیاری از دانشجویان دیگر همچنان ممنوع التحصیل‌اند.
از زمان انتخابات مناقشه‌انگیز ریاست جمهوری در خرداد ۸۸، هر ساله به تظاهرات مسالمت‌آمیز دانشجویان در روز دانشجو در دانشگاه‌ها، هزینه‌های سنگینی تحمیل شده است.
در ماه‌های گذشته، ده‌ها دانشجو بازداشت شده یا پس از محکومیت در محاکمه‌های ناعادلانه و با اتهاماتی مبهم، روانۀ زندان شده‌اند یا به طور دایم یا موقت از ادامۀ تحصیل محروم شده‌اند.
کمیته‌های انضباطی دانشگاه‌ها دانشجویان را متهم به فعالیت‌های ضد نظام می‌کنند – فعالیت‌هایی که در چارچوب حقوق آزادی بیان و انجمن‌اند – تا آن‌ها را محکوم و مجازات کنند. این کار زمانی با کاربرد ستاره‌هایی انجام می‌شد که کنار اسم پذیرفته‌شدگان کارشناسی ارشد قرار می‌گرفت و دریافت سه ستاره به معنی محرومیت قاطع و بی‌بازگشت از تحصیلات دانشگاهی بود.
برخی دانشجویانی که اخیراً دستگیر، زندانی یا از تحصیلات دانشگاهی محروم شده‌اند موارد زیرند:
نسیم سلطان بیگی، فعال حقوق زنان و دانشجوی دانشگاه علامه طباطبایی، برای تحمل حکم سه سال حبس در تاریخ ۲۲ مهر ۹۱ روانۀ زندان شد. او در سال ۸۹ به تبلیغ علیه نظام و اقدام علیه امنیت ملی محکوم شده بود. دو سال از حکم وی به خاطر شرکتش در راهپیمایی ۲۲/۳/۸۵ مدافعان حقوق زنان برای مطالبۀ حقوق برابر بود.

رشید اسماعیلی، عضو ادوار تحکیم وحدت، در تاریخ ۱۷ شهریور ۱۳۹۱ در اصفهان بازداشت شد و پس از تحمل دو ماه «بازداشت موقت» در سلول انفرادی و بدون هیچ اتهامی آزاد شد. او همچنان از ادامۀ تحصیل خود در رشتۀ حقوق بشر دانشگاه علامه طباطبایی پس از ستاره‌دار شدن در سال ۱۳۸۵ محروم است. وی در آذر ۱۳۸۸ به اتهام توهین به رهبری به ۱۸ ماه حبس محکوم شده بود.

لوا خانجانی، عضو اقلیت مذهبی بهایی، که به خاطر دین‌اش از ادامۀ تحصیل دانشگاهی محروم شده بود، در تاریخ ۳/۶/۹۱ برای گذراندن حکم دو سال زندان با اتهام تجمع و تبانی برای ضربه زدن به امنیت کشور، تبلیغ علیه نظام و تشویش اذهان عمومی، راهی زندان اوین شد. این اتهامات با ادعای شرکت او در تظاهرات عاشورای ۱۳۸۸ علیه نظام، بر وی وارد شده‌اند.

عباس خراسانی فارسانی، دانشجوی دکتری دانشگاه اصفهان در تاریخ ۳۱/۳/۹۱ به خاطر مطالبی که در وبلاگ و کتابش منتشر ساخته بود بازداشت شد. کتاب او شامل انتقاداتی مسالمت‌آمیز بر مقامات ایرانی بوده است. او با قرار وثیقه آزاد شد و اکنون در انتظار محاکمه به اتهامات توهین به مقامات و توهین به بنیان‌گذار جمهوری اسلامی است. وی از ادامۀ تحصیل و تدریس در کلیۀ دانشگاه‌های ایران محروم شده است.
امضاکنندگان این بیانیه همچنین بر آزادی بدون قید و شرط و فوری دانشجویان ذیل که از زمرۀ زندانیان عقیدتی سال‌های اخیرند، تأکید دارند:
مجید دری، دانشجوی عضو شورای دفاع از حق تحصیل، در تیرماه ۱۳۸۸ در قزوین بازداشت شده و اکنون در حال گذراندن حکم شش و نیم سال زندان در تبعید است. او از زمان بازداشت‌اش هرگز اجازۀ مرخصی نداشته است.
فعال حقوق دانشجویان و زنان، بهاره هدایت، عضو کمیتۀ مرکزی دفتر تحکیم وحدت و دبیر کمیتۀ زنان این تشکل، در تاریخ ۱۰/۱۰/۸۸ بازداشت شده و در حال گذراندن دورۀ محکومیت ده ساله در زندان است. اتهامات وی توهین به رییس جمهور، توهین به رهبری، تبلیغ علیه نظام و اقدام علیه امنیت ملی بوده است.
فعال دانشجویی و برندۀ جایزۀ صلح دانشجویان نروژی سال ۲۰۱۳، مجید توکلی، در روز دانشجوی ۱۳۸۸ و پس از ایراد سخنرانی در یک گردهمایی مسالمت‌آمیز در دانشگاه محل تحصیلش – دانشگاه صنعتی امیرکبیر-، بازداشت شد. این زندانی سیاسی اکنون محکومیت نه ساله‌اش را در زندان رجایی شهر سپری می‌کند. او به شرکت در تجمع غیرقانونی، تبلیغ علیه نظام و توهین به مقامات متهم شده بود. او نه تنها از اتمام تحصیلاتش در زندان محروم شده، که حق نام‌نویسی در دانشگاه‌های کشور پس از آزادی از زندان را هم نخواهد داشت.
سید ضیاالدین نبوی، فعال دانشجویی زندانی و از بنیان‌گذاران شورای دفاع از حق تحصیل – تشکلی که در سال ۱۳۸۷ توسط گروهی از دانشجویان محروم از تحصیل تأسیس شده – به دلیل فعالیت‌های سیاسی مسالمت‌آمیزش، در سال ۸۷ از ادامۀ تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد محروم شد. او در ۲۴/۳/۸۸ به فاصلۀ کوتاهی پس از راهپیمایی توده‌ای پس از انتخابات مناقشه برانگیز ریاست جمهوری بازداشت شد. وی با اتهام محاربه، به ده سال حبس در تبعید محکوم شد و اکنون دوران حبسش را در زندان کارون اهواز، در فاصله‌ای بسیار دور از خانه و خانواده‌اش می‌گذراند.

پیشینه

از آغاز سال تحصیلی ۹۱-۹۲ در مهرماه، ده‌ها نفر از فعالان دانشجویی در سراسر ایران توسط نیروهای امنیتی با اتهاماتی سؤال‌برانگیز و مبهم بازداشت شده، توسط دادگاه‌های انقلاب و برای گذران دورۀ زندان احضار شده یا در ترم جدید از تحصیل محروم شده‌اند. پرونده‌های قدیمی برخی دیگر از دانشجویان دوباره در دستگاه قضایی به جریان افتاده است. محدودیت‌های تبعیض‌آمیز در دستیابی به آموزش عالی همچنان باقی است. اعضای اقلیت‌های مذهبی به رسمیت شناخته نشده مانند جامعۀ بهاییان عموماً از ادامۀ تحصیلات عالیه محرومند. دیانت بهایی در قانون اساسی به رسمیت شناخته نشده و اعضای جامعۀ بهایی به خاطر ایمانشان مورد اذیت و آزار قرار می‌گیرند.
زیر نظر وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، تعدادی از دانشگاه‌ها اقدامات تازه‌ای را برای جلوگیری از تحصیل دانشگاهی زنان در برخی رشته‌ها در پیش گرفته‌اند. وزیر علوم یکی از مدافعان تفکیک جنسی در دانشگاه‌ها است و پیش‌تر نیز موضوع دانشکده‌های زنانه را برای اسلامی کردن دانشگاه‌های ایران مطرح کرده است.
دانشجویان به خاطر استفاده از حقوق آزادی بیان و انجمن یا باورهای سیاسی و مذهبی یا جنس، از حق تحصیلی محروم شده‌اند که به موجب مادۀ ۱۳ پیمان بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی (که ایران نیز عضوش است)، تضمین شده است. دسترسی برابر به آموزش عالی بدون تبعیض، طبق مادۀ (a)۲۶ اعلامیۀ جهانی حقوق بشر و مادۀ (a)۱ کنوانسیون یونسکو علیه تبعیض در آموزش تضمین شده است و ایران تمام این موارد را پذیرفته است.
پیمان بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR) برای محافظت از حقوقی است مانند حق افراد برای آزادی عقیده، بیان، انجمن و تجمع و حق اقلیت‌ها برای بهره جستن از فرهنگ خود و ابراز و عمل به مذهب خود و استفاده از زبان خود. علاوه بر این‌ها، کنوانسیون بین‌المللی رفع تبعیض نژادی (CERD) و پیمان بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، در دستیابی به حق آموزش، تبعیض علیه هر شخصی بر هر پایه‌ای (سیاسی یا اعتقادی، جنسی، نژادی، مذهبی، قومی، زبانی یا هر وضعیت دیگری) را قدغن ساخته است.

 

پیوند این مطلب در تارنمای ندای سبز آزادی

 

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Navigation

Social Media